LIEUTENANT GENERAL CHRISTOPHER C. BOGDAN USAFHet slechte nieuws dat generaal Christopher Bogdan, verantwoordelijk voor het programma JSF/F35, had voor de Amerikaanse senatoren, staat in schril contrast met de marketingpublicaties van vliegtuigbouwer Lockheed Martin.

Vooraf

Het slechte nieuws dat generaal Christopher Bogdan, verantwoordelijk voor het programma JSF/F35, had voor de Amerikaanse senatoren, staat in schril contrast met de marketingpublicaties van vliegtuigbouwer Lockheed Martin.

De ontwikkeling van een totaal nieuw vliegtuig is geen sinecure. De lat werd niet alleen hoog gelegd. Vooral de eis om het vliegtuig zo weinig mogelijk zichtbaar te maken (stealth) heeft zwaar gewogen op het concept. Daarenboven zijn er nog grote vraagtekens omtrent de ‘sensor fusion’ en het globale informaticaontwerp.

Dat zo’n ontwikkelingsproces lang duurt is niet uitzonderlijk, maar het slechte nieuws stopt niet en dat blijft als een schaduw hangen over dit ambitieuze programma dat reeds een tiental jaren achterstand heeft opgelopen.

Problemen met de F35  

De problemen die luitenant generaal Christopher C Bogdan toegaf tijdens de hoorzitting zijn weinig geruststellend (met dank aan Johan Boeder (NL) voor de samenvatting): 

(1)  Generaal Bogdan geeft toe dat de F35 EOTS (installatie voor localisatie en markering van doelen) zich niet kan meten met hedendaagse ‘target pods’ zoals gebruikt bij Rafale, Gripen, Super Hornet, of F16. Duidelijk zegt hij dat de technologie is gebaseerd op deze van de periode 2002, en dus al gedateerd is vooraleer het vliegtuig operationeel zal worden. Quote Bogdan: “This means that in some instances the current F-35 EOTS will not have the same capability that exists in currently fielded / upgraded platforms that have benefitted from technology upgrades over the past decade. Improving EOTS to leverage the newer technology that has been developed over the last 10 years is a high priority in Follow-on Modernization (Block 4).” 

(2)  Nieuwste wapens NIET beschikbaar tijdens de initiële operationele testen. Alleen oude wapens bruikbaar, zegt hij letterlijk. Quote Bogdan “Old weapons on 5th gen aircraft; Newer, better weapons won’t be usable at IOC.” (IOC: Initial Operational capability) 

(3)  De F35 draagt in stealth modus slechts een schamele 2 luchtdoelraketten (AMRAAM AIM120C, tamelijk oud en absoluut inferieur aan de moderne METEOR van Eurofighter/Rafale/Gripen). Quote Bogdan: “IOC with only two air-to-air weapons, not four. It is true that in Block 2B/3i the aircraft will be capable of only two AMRAAMs carried internally.” 

(4)  Hoewel F22 en F35 ontworpen waren als complementair (air-sup/ground-attack) kunnen ze niet met elkaar praten, alleen via de niet-stealth link-16 (en dan nog via omweg, F22 heeft geen Link16!!) Quote Bogdan: “MADL (F35 datalink) is not compatible with IFDL (F-22) datalink.” 

(5)  Verouderde computers, architectuur van ruim 10 jaar oud, leiden tot gigantisch trage opstart; maar ook tot trage (tragische) download tijden na de vlucht. Quote Bogdan: “Currently the pilot debrief timeline is too long as it takes approximately 1.5 hours to download a 1.5 hour flight.”

(6)  Problemen met de brandstoftanks bij hoge G-krachten. Quote Bogdan: “we are currently resolving the potential for structural damage to fuel tanks at increased G-levels.” Bijkomende bedenking: Afhankelijk van de niet gekende details zou dat kunnen betekenen dat de fuselage moet gewijzigd worden. 

(7)  En ja, binnenkort komt er een betere bliksembeveiliging (issue was in 2008 al aan de orde, het is nu ZEVEN jaar later) Quote Bogdan “…….full lightning clearance is expected by the end of 2015……” Dit is een teken dat er iets ernstig mis is met het management van dit complexe programma.

(8)Maar Bogdan blijft hoop houden dat dit gebakje ooit toch………. …. The F-35 will provide the backbone of the U.S. and allied fighter capability for generations to come, and that your sons and daughters, grandsons and granddaughters may someday take this aircraft into harm’s way to defend our freedom and way of life………….

Twee cruciale vragen

Een kwetsbaar informaticanetwerk?

Maar er is nog slechter nieuws dat enkel door geheimhouding nog even buiten de radar blijft van de traditionele media, maar wel al door enkele gespecialiseerde blogs gepubliceerd werd: blijkbaar zou de inzet van elk vliegtuig in het buitenland afhankelijk blijven van de informatiegegevensbanken die allemaal in de VS gevestigd zijn, waardoor een onderbreking van het netwerk (zeekabels) de F35 in het buitenland niet de lucht in kan. Dat zo’n netwerk onmogelijk (fysiek) te beschermen valt en degelijke alternatieven niet voor de hand liggen, maakt dit probleem tot één van de meest prangende voor dit ambitieuze programma.

Geeft België zijn soevereiniteit uit handen?

Een ‘panne’ of vijandelijke actie die de communicatie verstoort, zou dus desastreuze gevolgen hebben. Maar deze afhankelijkheid van de Amerikaanse ‘IT-thuisbasissen’ betekent ook dat geen enkel land (behalve blijkbaar Israël) zijn aangekochte F35 kan uitsturen voor opdrachten zonder de toestemming van de VS. Beseft men hier te lande wel wat dat zou betekenen?

Pierre Therie,  Kolonel stafbrevethouder o.r.,  Member NATO Defense College, Gewezen defensieattaché

De opinie uitgedrukt in dit artikel is enkel deze van de auteur. Dit artikel verscheen eerst op de-bron.org